Nguồn (source/credit) của doujinshi và những vấn đề liên quan

Bài viết không bashing/nhắm đến bất kì cá nhân nào.

E hèm! Thì mình viết bài này cũng có lý do của nó. Mấy bài mà có title không dính dáng đến mấy cái vấn đề của cộng đồng mạng như này thì chắc chắn phải có lý do để viết đúng không? Mà thường là chuyện dính dáng đến mình thì mình mới viết keke~

Chuyện là hôm kia đang lướt facebook thì mình thấy có một fanpage repost một trang của một doujinshi mà mình dịch (nhìn là biết mình dịch liền mà, con đẻ con nuôi của ai người đó nhận ra chứ). Không phải là hoàn toàn không có nguồn, vì mấy bạn artist trên tumblr thường sẽ để watermark tên mình/đường dẫn tumblr của mình trên mỗi trang truyện. Nên khi mình hỏi bạn admin là nguồn đâu, có một bạn không biết từ đâu nhảy vô comment trả lời rằng “Dưới hình :v”. Ai chẳng biết nguồn nó nằm ở dưới góc hình nhưng nguồn dịch ở mô? Lúc bạn admin trả lời mình thì bạn ấy bảo “lượm”. Queo, là “lượm”. Nhưng bạn admin dễ thương quá mình đưa nguồn cho đã sửa lại bài đăng cho nên mình thấy hài lòng lắm lắm.

Mình tỉ tê nãy giờ vậy thôi chứ thực ra cũng không phải 100% post cái gì đều có nguồn nhưng làm ăn với mấy bạn artist thì phải đàng hoàng cho người ta kẻo người ta không cho mình permission nữa thì khổ lắm. Mình thì cũng rất hay lượm ý, nhưng hình mình lượm đều có watermark cả mà hầu hết là ảnh chụp nên không cần phải có nguồn dịch gì, nhưng rõ ràng cái doujinshi ấy được dịch từ tiếng Anh sang tiếng Việt thì phải có nguồn dịch đàng hoàng nữa. Mình khó tính là thế ai chịu hay không chịu thì kệ nhé!

Thì mình viết bài này mục đích là cho những bạn sắp tới sẽ repost doujinshi của mình, cho dù là có để lại comment bên dưới báo cho mình một tiếng hay không. Mặc dù bài mình được/bị repost ít và hiếm lắm nhưng vì còn ít và hiếm như thế nên mới diệt trừ trước không (lỡ) đến khi nhiều rồi thì biết làm cách nào?

Ở đây mình sẽ nói đến repost bằng cách save ảnh về máy và post lại, không phải dùng nút repost/chia sẻ có sẵn trên các trang mạng xã hội. Tất cả những gì mình viết bên dưới đây sẽ lấy mẫu là wordpress lẫn các thứ liên quan đến “của mình” nhé!

I. Những (source/credit) vấn đề liên quan đến nguồn của doujinshi.

1. Nguồn post.

Mọi người nếu hay tò mò về phần discription trước mỗi doujinshi mình dịch và click vào những chỗ có màu khác với những chữ còn lại, thì sẽ phát hiện ra ngay chỗ artist mình sẽ để tên artist và chèn link dẫn về trang web/tumblr của artist bằng nút chenlink (thêm/sửa link bên trái, xóa link bên phải). Trước đây, ở những bài dịch doujinshi của artist Kvover, mình sẽ chèn thẳng link bài đăng mình mình dịch lại, nhưng sang artist Yatta, mình chỉ chèn link tumblr của bạn ấy thôi vì mình lười quá (huhu mình sẽ tự kiểm điểm bản thân). Nhưng rồi mình nhận ra Wp. của chị mình copy&paste link original thẳng vào bài đăng của chị ấy luôn chứ không dùng nút thêm link nữa, và chị ấy thậm chí còn cap màn hình permission của artist làm bằng chứng luôn. Mình nghĩ là mình sẽ học tập, nhưng mình chỉ mới làm được một nữa là original link thôi còn permission thì lười cap quá oimeoi mình sẽ cố gắng!

Các bạn có thể thấy, mặc dù mấy bạn artist cẩn thận sẽ luôn chèn link vào mỗi trang doujinshi các bạn ấy vẽ, vì vậy mà các bạn ấy thường sẽ yêu cầu đối với người dịch là không được xóa watermark đi. Cho nên, chỉ cần các bạn ấy search, khả năng rất cao các bạn ấy vẫn tìm được các tác phẩm bị repost của mình, cho dù đó có phải là tác phẩm gốc hay là tác phẩm đã được dịch ra rồi.

Nguồn post thì cũng chẳng có gì để nói, vì trừ dịch chui ra, hầu hết mọi người sẽ vào inbox/ask mấy bạn artist cho permission để dịch. Dù được đồng ý hay không, các bạn vẫn nên để nguồn và dẫn link nhé!

2. Nguồn dịch.

Đây, vấn đề liên quan đến mình đây rồi.

Thì nguồn dịch cũng quan trọng như nguồn post vậy đó. Vì trước đây mình không nghĩ là mình sẽ được/bị người khác save về và repost lại cho nên mình ỷ y không để tên mình lên bài dịch (nếu các bạn xem mấy cover facebook mình design sẽ thấy chữ “Rainy” ở góc trái hoặc góc phải bên dưới mỗi ảnh đó). Với lại, việc chèn thêm tên/logo của mình vào doujinshi của người khác cũng khó khăn do bố cục hoặc màu sắc hoặc không phù hợp với những thứ còn lại của cái ảnh nữa. Mình lại không phải dân chuyên design/dùng photoshop, nên mình rất ngại nếu mình chèn thêm logo của bản thân thì ảnh sẽ bị xấu đi. Nhưng có vẻ từ những doujinshi sau, mình phải cố gắng chèn tên mình vào rồi để có repost ở đâu cũng còn biết để vào bắt vẻ nguồn đâu nữa :3

À ừm thực ra mình hết biết nói gì nữa rồi. Chỉ mong các bạn sẽ ném vào mặt mình cái source/credit, chứ đừng ném vào mặt mình cái chữ “lượm” nhé!

3. Report.

Không, mình sẽ chẳng report ai ngoài bọn chuyển ver trên wattpad đâu. Mình sẽ chỉ nhẹ nhàng kiểu nhảy vào comment hỏi “Ad ơi nguồn đâu ạ?” thôi. Nhưng mình không làm, chưa chắc người khác sẽ không làm, đúng không?

Và còn một vấn đề nữa nằm ở các bạn artist. Thực ra, đừng nghĩ ở mình Việt Nam thì các bạn artist ở các nước khác không tìm ra bài repost. Biết đâu một ngày đẹp trời các bạn ấy nhấp chuột phải vào chính hình ảnh mình đã post lên mà click vào “Search Google for image” rồi sao? Lỡ nó hiện lên bài ở những nước khác nữa rồi sao? Lúc đó bị report các bạn định đổ lỗi cho Google hay ai khác nào? Và nhiều khi các bạn artist sẽ không cho các translator permission để dịch doujinshi nữa đó huhu 😥

4. Mở rộng: Phân loại những người hỏi bạn “Nguồn đâu?”

Thì mình nghĩ có 3 loại là chủ yếu.

– Loại 1: Đơn giản chỉ là khó tính. Loại này thì mình thấy đa phần trên các fanpage lớn – nơi thường đăng video và ảnh ọt, bài viết, trích dẫn các thứ. Các bạn ấy khó tính, các bạn ấy muốn nguồn rõ ràng vì việc repost hiện giờ nó cứ nhan nhản ra đó. Đôi khi các bạn ấy sẽ chỉ thẳng cho các bạn nguồn là gì hoặc kèm theo mấy câu chửi hơi thô tục (queo, ý kiến của mình thì mình không thích kiểu như này, không cần phải chửi người khác cũng tự biết sửa mà). Nhưng, các bạn ấy không có ác ý gì đâu, chỉ là muốn có nguồn rõ ràng thôi.

– Loại 2: Quen với người post/người dịch, hay chỉ đơn giản là biết họ vì họ quá nổi tiếng hoặc là tác giả quen. Các bạn ấy quen biết của chủ nguồn, vì thế đôi khi cũng sẽ biết bài viết đó từ đâu ra. Để mình kể nghe chuyện này: hôm kia chị Nhím Jung up một bài viết mình dịch lên một fanpage, chị ấy để hashtag bên dưới là #nj, thế là một đống bạn vào nhao nhao đòi nguồn đâu nguồn đâu, chị ấy phải lên tiếng bảo tôi là Nhím Jung đây hời ơi đừng ném đá em. Đấy, nổi tiếng quá cũng khổ chính mình mang bài của mình đi post mà còn bị đòi nguồn là hiểu rồi nha.

– Loại 3: Chính người post/người dịch (chính mình phải đi hỏi cái đứa repost bài mình là nguồn đâu này :v). Nếu là mình thì mình sẽ rất nhẹ nhàng vào comment “Ad ơi nguồn đâu ạ?” còn các bạn khác thế nào thì mình không biết.

Mình nghĩ chủ yếu chỉ có 3 loại này thôi, ai có biết thêm thì kể ra cho mình biết với ạ :3

II. Hướng dẫn cách tìm nguồn chính xác nếu bạn “lượm” doujinshi trên google.

Viết mục này với mục đích hướng dẫn các bạn nếu có repost bài của wordpress này mà không vào tận trang save về post lại thì biết cách xử lí nhé. Mình không chắc cách của mình có thể áp dụng cho mọi trường hợp nhưng trên tinh thần đây là cách, với mình, là dễ tìm ra bài gốc nhất.

Mình dùng ví dụ là bạn search Google “spideypool doujinshi” nhé. Sau khi bạn search Google, vào mục Imagines và đã tìm được cái mình muốn tìm ngoại trừ nguồn thì:

– Bước 1: Nhấp chuột phải vào ảnh/chuột trái chọn “Opening in new…” để hiện ra cái khung review như bên dưới.Untitled

– Bước 2: Nhấp vào ô “Truy cập trang” để trang repost hiện ra. Đừng chỉ bấm vào ô “Xem hình ảnh” không thôi.Capture– Bước 3: Xem coi trang đó có ghi nguồn/dẫn link từ trang khác hay không. Bước này cũng là bước xác nhận xem đó là trang gốc hay trang repost.

+ Nếu có dẫn link, nhấp vào link để đến trang gốc.

+ Nếu chỉ để tên nguồn mà không dẫn link (Vd: Nguồn: Rainy’s Coffee Book Shop) thì hãy chịu khó lên Google search lần nữa kèm theo tên nguồn (Vd: spideypool doujinsi rainy coffee book shop, etc). Nếu trang đó tiếp tục có link khác thì cứ xem thử vì biết đâu đó là link bản gốc (original version) của doujinshi.

– Bước 4:  Save đầy đủ nguyên si cả doujinshi đã dịch (translated version) về máy rồi nhớ đăng nhập (nếu đã có tài khoản), hoặc chịu khó đăng ký tài khoản để vào comment xin repost cho người post biết. Theo mình biết có vài trang cho phép dùng gmail/email để comment và nhận reply comment bằng gmail/email để thuận tiện đó nên không có gì quá khó khăn đâu. Hãy nghĩ đến công sức của người khác ngồi dịch/vẽ/viết rồi post lên cho các bạn xem khi repost vô tội vạ nhé ^^

– Bước 5: Repost bài ở bất cứ đâu với đầy đủ link nguồn/nguồn người sở hữu.

+ Nếu chỉ đơn giản là repost thì chỉ cần vậy thôi là đủ.

+ Nếu là bài dịch ra rồi mới repost thì có thể thêm permission của owner nữa cho đầy đủ hơn.

Cảm ơn các bạn vì đã đọc đến đây. Hi vọng bài viết của mình phần nào đó sẽ có ích cho các bạn. Và lời cuối cùng:

Chúc các bạn không bị đòi nguồn lần nào nữa.

Thân.

Rainy – chủ quán.

Advertisements

6 thoughts on “Nguồn (source/credit) của doujinshi và những vấn đề liên quan

  1. Như vậy đã có tâm lắm đấy bạn ạ :)))
    Tôi có cái fic, đặt tên “All or nothing”, lần trước lượn face gặp cái fic cũng tên “All or nothing” khác, nói thật thì chẳng có gì to tát nhưng ngoài cái tên và ý-tưởng-y-chang thì cũng chả giống cái gì :333
    Comment hỏi thì không trả lời, mấy hôm sau lại đăng luôn lên wattpad. Được cái admin ấy page lớn, cp nhiều shipper, còn tôi dù sau cũng chỉ có mỗi cái trang wp, cp tôi shipper đếm trên đầu ngón tay, ngậm bồ hòn làm ngọt vậy =)))
    Xin lỗi, dồn nén lâu ngày k có chổ phát hỏa, xin lỗi chủ nhà.

      1. cũng chỉ là trùng ý tưởng thôi, cũng không hề lấy của tôi 1 câu văn nào hết, nói ra cũng chẳng được gì. Chỉ tức có mỗi cái, phải chi viết lại đúng cp tôi cũng chịu được, đằng này lại đi chuyển ver. Cp của tôi không shipper, không fanfic, không fanacc, không fanvid, không có cái gì, còn đi vùi dập nữa là thao? Uhuhu ~

      2. Trên đời này có mấy người như vậy đó 😥 tôi thì chưa bị như thế bao giờ nên vẫn không biết nếu là mình mình phải làm sao nữa 😥

Trả xiền đê xD~

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s